Değerlendirme Notu / Emin Dedeoğlu

Hiç bazı gelişmeler konusunda kaygılandığınızda “acaba ben mi çok karamsarım yoksa olanlar gerçekten kaygı verici mi” ikilemine düştünüz mü bilmiyorum ama bu son zamanlarda ben Maliye Politikası alanında giderek endişeleniyorum. Ben mi çok karamsarım bilmiyorum. Çünkü rakamlara bakınca endişelenmeye mahal yok gibi gözüküyor. Bütçe çok ciddi oranlarda açık vermiyor, kamu borç stoku da bir çok Avrupa ülkesinin ancak rüyalarında göreceği oranlarda, %30’larda geziniyor. Ben yine de kaygılıyım.  En iyisi ben lafı uzatmadan meseleyi sizlere danışayım… Beni Maliye Politikası konusunda kaygılandıran iki gelişme var. Bunlardan bir tanesi “tamamlayıcı ödenek” uygulaması. İkincisi de geçen hafta yasalaşan Varlık Fonu.  Sırayla meramımı anlatayım:

Tamamlayıcı ödenek uygulaması aslında bütçe kanununda öngörülen harcama limitlerini aşmanın ya da diğer bir ifade ile ödenek üstü harcama yapmanın bir yolu.  Daha doğrusu zaten ödenek üstü yapılmış harcamanın daha sonra Meclis tarafından onanması.

Bilindiği gibi anayasaya göre bütçeler hükümet tarafından hazırlanıp yasama organı tarafından kuruluşlar itibariyle, hem harcama tutarları hem de harcama programları bazında tartışılıyor ve onanıyor. Normal şartlar altında ödenek üstü harcama yapılması mümkün değil. 2003 yılında çıkartılan 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim Kanunu sadece güvenlik, doğal afet vb. durumlar gibi olağan dışı durumlar için böyle bir imkan tanımış. (madde 20) Ayrıca önceden öngörülemeyen gereksinimler için yedek ödenek öngörmüş (madde 23). Bunların ötesinde ilave ödenek gerekiyorsa tekrar yasama meclisine gidip ek ödenek almak ya da ek bütçe çıkartmak mümkün. (madde 19). Bunun dışında ödenek aşımları için ise cezai hüküm getirmiş (madde 70). Oysa tamamlayıcı ödenek uygulaması bütün bu hükümlerin dışında idareye meclise gitmeden harcama yapma imkanı getiriyor.

Değerlendirme notunun tamamına erişmek için tıklayınız.