Belediyelerin özellikle yüksek enflasyonla birlikte 2022’den itibaren reel olarak düşen öz gelirleri ile seçim atmosferi ve yapısal nedenlerle artan harcamaları, bütçe dengelerinin hızla bozulmasına yol açmıştır. 2023 yıl sonunda belediyelerde bütçe açığı bir önceki yıla göre yüzde 250’ye, tutar olarak 86 milyar TL’ye çıkmıştır (GSYH’ye oran olarak 0,3). 2024 yılının ilk çeyreğinde mali dengedeki bozulma artarak devam etmiş ilk çeyrekte bütçe açığı yüzde 400’e yakın oranda artmıştır.

Tablo 1. 2023 Sonu Yerel Yönetimlerin Bütçe Dengelerinde Gelişme (2022-2023)

Mali yapıdan kaynaklanan sorunun yapısal çözümü tek başına bütçe harcamalarında disiplin sağlanmasıyla değil özellikle belediyelerin öz gelirlerinin artırılması ile mümkün görülmektedir. Yine, izleyen çalışmalarımıza konu olacak olan, merkezle gelir paylaşım sisteminin belediye türlerine ve yerel harcama ihtiyaçlarına göre dinamik bir şekilde yeniden belirlenmesi ile bağlı idarelerde fiyat maliyet ilişkisinin güçlendirilmesi de mali performansın başarısını doğrudan etkilemeyecektir.

Değerlendirme notunun tamamına buradan ulaşabilirsiniz.